Taşınmaz satış sözleşmeleri, taşınmaz mülkiyetinin devrini içeren önemli hukuki işlemlerden biridir. Bu süreçte noterlerin rolü ve sorumlulukları, hukuki güvenlik ve işlemlerin geçerliliği açısından büyük bir öneme sahiptir. 01.01.2023 tarihinden itibaren Noterlik Kanununa eklenen 61/A maddesi ile noterlerin taşınmaz satış sözleşmelerini düzenleme yetkisi genişletilmiş, bu yetki ile birlikte noterlerin hukuki sorumlulukları da detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Bu makalede, noterlerin taşınmaz satış sözleşmelerindeki hukuki yetkileri, uygulama esasları ve doğabilecek hukuki sorumlulukları kapsamlı bir şekilde incelenecek, noterlerin bu işlemlerde dikkat etmeleri gereken hususlar ve karşılaşabilecekleri olası hukuki riskler değerlendirilecektir.
Noterlik Kanununda Yapılan Değişiklikler ve Yeni Yetkiler
7413 sayılı Kanun ile noterlik sisteminde önemli değişiklikler yapılmış, noterlerin taşınmaz satış sözleşmeleri düzenleyebilmesi imkânı tanınmıştır. Bu yenilik, 1 Ocak 2023'ten itibaren yürürlüğe girmiştir ve noterler de artık tapu müdürlükleri gibi taşınmaz satış sözleşmesi yapma yetkisine sahip olmuşlardır. Ancak, bu yetki münhasır bir nitelik taşımamakta, tapu müdürleri veya tapu sicil görevlilerinin yetkisi de devam etmektedir. Noterlerin taşınmaz satış sözleşmelerini düzenleme yetkisi, mülkiyetin nakli sürecinde önemli bir rol oynayarak işlem güvenliğini artırmayı hedeflemektedir.
Noterlerin Taahhüt İşlemlerindeki Yetkileri
Noterler, taşınmaz satış sözleşmelerini düzenlemekle yetkilidirler. Bu yetki, noterlerin taşınmaz mülkiyetinin devri ve sınırlı ayni hak tesisi ile ilgili tüm sözleşmeleri yapma yetkisine sahip olmaları gerektiği görüşünü desteklemektedir. Avrupa Birliği ülkelerinde olduğu gibi, noterlerin taşınmaz mülkiyetinin devri ve sınırlı ayni hak tesisi ile ilgili tüm sözleşmeleri yapma yetkisine sahip olması daha uygun bir yaklaşım olacaktır. Bu şekilde, noterlerin taşınmaz satış işlemlerindeki rolü daha da güçlenecek ve işlem güvenliği sağlanacaktır.
Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmeleri
Noterlerin taşınmaz satış vaadi sözleşmesi yapma yetkisi bulunmaktadır. Taşınmaz malikinin satış vaadi sözleşmesinden doğan yükümlülüğünü yerine getirmemesi durumunda, satış vaadi alacaklısı, hem satış sözleşmesinin yapılmış sayılmasını hem de taşınmaz mülkiyetinin kendisine geçmesini talep edebilir. Bu durumda noterlerin düzenlediği satış vaadi sözleşmeleri, taraflar arasında hukuki güvenliği sağlamakta ve işlem güvenliğini artırmaktadır.
Noterlerin Sorumluluğu ve Riskler
Noterler için taşınmaz satış sözleşmesi yapabilme yetkisi önemli bir yetki ve gelir kaynağı olmakla birlikte ciddi sorumluluklar da doğurmaktadır. Noterler, tapu sicilinin hukuka aykırı tutulması durumunda Devlet ile birlikte ağırlaştırılmış özen yükümlülüğünün ihlali nedeniyle sorumlu olabilirler. Bu nedenle noterlerin bu riski göze alarak elde edecekleri kazanç ekonomik açıdan çok cazip değildir. Noterlerin bu yetkiyi kullanırken dikkatli olmaları ve hukuka uygun işlem yapmaları gerekmektedir.
II. Taşınmaz Satış Sözleşmesinin Noterliklerce Gerçekleştirilmesinde Uyulacak Olan Usul İlke ve Kurallar
1. Taşınmaz Satışının Resmi Şekil Şartı
Medeni Kanunun 706. maddesi ve Borçlar Kanununun 237. maddesi, taşınmaz mülkiyetinin devrini amaçlayan sözleşmelerin geçerliliğinin, resmi şekilde düzenlenmiş olmalarına bağlı olduğunu vurgulamaktadır. Taşınmaz satış sözleşmelerinin geçerli olabilmesi için bu sözleşmelerin resmi şekilde düzenlenmesi gerekmektedir. Bu resmi şekil, taşınmaz mülkiyetinin devrinde büyük bir öneme sahiptir ve noterlerin bu konuda dikkatli olmaları gerekmektedir.
2. Elektronik Ortamda İşlem Yapılamaması
Taşınmaz satış sözleşmeleri, düzenleme şeklinde yapılmalı ve ilgililerin irade beyanları noter huzurunda alınmalıdır. Bu nedenle noter huzurunda hazır bulunmadan Türkiye Noterler Birliği Bilişim Sistemi üzerinden elektronik imza ile gerçekleştirilemezler. Taşınmaz satış sözleşmeleri, ilgililerin veya yetkili temsilcilerinin fiilen noter huzurunda hazır bulunarak ıslak imza ile yapacakları işlemlerden oluşur. Bu düzenleme, işlem güvenliğini artırmayı hedeflemekte ve noterlerin taşınmaz satış sözleşmelerinde bizzat bulunmalarını zorunlu kılmaktadır.
3. Tapu Kanunu ve İşlemde Birlik İlkesi
Tapu Kanunu’nun 26. maddesi, taşınmaz mülkiyetinin devrini amaçlayan sözleşmelerde, tarafların farklı tapu müdürlüklerinde bulunmaları halinde, taraf iradelerinin resmi görevliler tarafından ayrı ayrı alınarak sözleşmenin tamamlanabileceğini belirtir. Ancak noterlerin yapacağı işlemler için bu düzenlemeler uygulanamaz. Noterlik Kanunu’na göre taşınmaz satış sözleşmeleri, noter huzurunda ve ıslak imza ile yapılmalıdır. Bu düzenleme, işlemde birlik ilkesinin korunmasını ve noterlerin taşınmaz satış işlemlerinde doğrudan yer almasını sağlamaktadır.
4. Noterlerin Yer İtibarıyla Yetkisi
Noterlik Kanununun 61/A maddesi, noterlerin yer itibarıyla yetkisine ilişkin herhangi bir sınırlama getirmemiştir. Bu nedenle noterliklerin yetki çevresine ilişkin olarak Noterlik Kanununun 2. maddesi dikkate alınmalıdır. Noterin yetki çevresi dışında yapılan bir taşınmaz satış sözleşmesinin geçerliliği, noterlik hukukunda yapılan genel tartışmalara göre değişiklik gösterebilir. Ancak taraf iradelerine üstünlük tanınmalı ve tüm koşullar gerçekleşmişse, noterin yer itibarıyla yetkili olmaması gerekçesiyle sözleşme geçersiz sayılmamalıdır. Noterlerin yetki çevresine ilişkin düzenlemeler, taşınmaz satış sözleşmelerinin güvenliğini artırmayı hedeflemektedir.
5. Yurt Dışındaki Türk Vatandaşları
Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşları, taşınmaz satışına ilişkin sözleşmeyi, bulundukları ülkelerdeki Türk konsoloslukları aracılığıyla yapabilirler. Konsolosluk memurları, noterlik işlemlerini konsolosluk binası içinde yürütürler. Konsolosluk memurlarının yetkileri, noterlerin yetkilerine benzer şekilde düzenlenmiştir. Bu düzenleme, yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının taşınmaz satış işlemlerini kolaylaştırmayı ve işlem güvenliğini artırmayı amaçlamaktadır.
6. Başvuru Belgesi ve Kısıtlamalar
Noter, taşınmaz satış başvurusu üzerine başvuru belgesi düzenler ve taşınmaz üzerindeki her türlü kısıtlamaları dikkate alır. Taşınmaz satış sözleşmesi yapılmadan önce, tapu bilişim sistemi aracılığıyla gerekli tüm belgeler tamamlanır ve eksiklikler giderilir. Noterler, taşınmaz satış sözleşmesi ile ilgili işlemleri bizzat yaparlar ve kanunun gerekçesinde işin önemi nedeniyle taşınmaz satış sözleşmesinin bizzat noter tarafından yapılmasının öngörüldüğü belirtilmiştir. Bu düzenleme, noterlerin taşınmaz satış işlemlerinde dikkatli ve titiz davranmalarını sağlamayı hedeflemektedir.
7. Hak Sahibinin Belirlenememesi veya Engeller
Tapu kayıt örneği ve diğer belgelerden hak sahibinin belirlenememesi veya satışa engel hukuki bir durumun varlığı halinde, noterlerce satış işlemi gerçekleştirilemez. Noterler, taşınmaz satış sözleşmelerini yaparken hak sahibini belirlemeli ve taşınmazın satışına engel hukuki bir durumun olup olmadığını kontrol etmelidirler. Bu düzenleme, noterlerin taşınmaz satış işlemlerinde hukuka uygun işlem yapmalarını ve işlem güvenliğini sağlamayı amaçlamaktadır.
8. Resmi Senedin İçeriği
Taşınmaz satış sözleşmesini içeren resmi senette, tarafların kimlik bilgileri, taşınmazın tanımlamaya yarayan bilgileri, taşınmaz üzerindeki takyidatlar ve satış bedeli gibi unsurlar bulunmalıdır. Noterin işlem güvenliğini sağlaması için, satış bedelinin taşınmazın emlak vergisi değerinin altında olmamasına dikkat edilmelidir. Noter, taşınmaz satış sözleşmesi ile ilgili olarak gerekli tüm bilgileri ve belgeleri kontrol etmeli ve işlem güvenliğini sağlamalıdır. Bu düzenleme, taşınmaz satış sözleşmelerinin hukuka uygun olarak yapılmasını ve tarafların haklarının korunmasını sağlamayı hedeflemektedir.
9. Noterin Yükümlülükleri ve Kısıtlamalar
Noter, taşınmaz satış sözleşmesini imzalandığı anda yevmiye numarası alarak tapu bilişim sistemine kaydeder ve belgeleri fiziki olarak arşivler. Noter tarafından düzenlenecek resmi senede, tescili bozucu veya hükümsüz kılıcı herhangi bir kayıt ve şart konulamaz. Noter, taşınmaz satış sözleşmesi ile ilgili işlemleri yaparken dikkatli olmalı ve hukuka uygun işlem yapmalıdır. Bu düzenleme, noterlerin taşınmaz satış işlemlerinde titiz ve dikkatli davranmalarını sağlamayı amaçlamaktadır.
10. Harç ve Vergi Muafiyeti
Noterler, taşınmaz satış sözleşmeleri bağlamında sadece Harçlar Kanunu uyarınca tapu harcı alırlar. Bu sözleşmeler, damga vergisinden ve bu işlemlere ilişkin kâğıtlar da değerli kâğıt bedelinden muaf tutulmuştur. Noterler, gerçekleştirmiş oldukları taşınmaz satış sözleşmeleri bağlamında, sadece taşınmazın değerine göre belirlenen ücret tarifesi üzerinden noter ücreti talep edebilirler. Bu düzenleme, noterlerin taşınmaz satış işlemlerinde adil bir ücret talep etmelerini ve işlem güvenliğini sağlamayı amaçlamaktadır.
11. Tescil Talebi ve Tapu Müdürlüklerinin Yetkisi
Noterler, taşınmaz mülkiyetinin nakli sürecinde sadece borçlandırıcı işlem safhasını ilgilendirir. Ancak kanun koyucu, tapu uygulamasının etkisiyle Noterlik Kanunu’na borçlandırıcı işlem ile tasarruf işlemini iç içe geçmiş şekilde kurgulamıştır. Taşınmaz satış sözleşmesi içinde tek taraflı tasarruf işlemi olan tescil talebi de yer alır. Tapu müdürlüğü, noter tarafından düzenlenen satış sözleşmesini hukuka aykırı bulursa, tescili reddedebilir. Bu düzenleme, tapu sicilinin hukuka uygun olarak tutulmasını ve işlem güvenliğini sağlamayı amaçlamaktadır.
12. Tescilin Tamamlanması
Noterler, taşınmaz mülkiyetinin nakli bağlamında sadece taahhüt işlemi olan taşınmaz satış sözleşmesinin hazırlanması evresinde görevlidirler. Tasarruf işlemleri, münhasıran tapu müdürlüğüne aittir. Tescil talebi, tapu müdürü veya tapu müdürlüğü görevlisi tarafından yapılır ve tescil işlemi resmi sicile kaydedilir. Noterlerin tescil talebine yer vermesi, tapu müdürlüğünün yetki alanına müdahale anlamına gelebilir. Bu düzenleme, taşınmaz satış işlemlerinde işlemde birlik ilkesinin korunmasını ve tapu sicilinin hukuka uygun olarak tutulmasını sağlamayı amaçlamaktadır.
13. Borçlandırıcı İşlem-Tasarruf İşlemi Ayrımı
Taşınmaz satış sözleşmesi içinde tescil talebinin bulunması, medenî hukukun temel taşlarından olan borçlandırıcı işlem-tasarruf işlemi ayrımı ile uyumlu değildir. Borçlandırıcı işlem, taşınmaz mülkiyetinin devrine yönelik taahhüdü ifade ederken, tasarruf işlemi ayni hakkın devrini sağlar. Tapu sicilinin tutulmasında, borçlandırıcı işlem ile tasarruf işlemi ayrımının korunması, işlem güvenliğini artırmayı ve hukuki belirliliği sağlamayı amaçlamaktadır. Noterler, taşınmaz satış sözleşmelerinde bu ayrımı gözetmeli ve hukuka uygun işlem yapmalıdır.
14. Tapu Müdürlüğü ve Tescil Reddetme Yetkisi
Noterlik Kanunu’na göre, tapu müdürlüğü noter tarafından düzenlenen taşınmaz satış sözleşmesini hukuka aykırı bulursa, tescili reddedebilir. Tescil talebinde bulunma yetkisi, taşınmaz malikine aittir. Tapu müdürlüğü, tescil işlemi öncesinde talepte bulunanın tasarruf yetkisini ve noter tarafından düzenlenen sözleşmenin hukuka uygun olup olmadığını kontrol eder. Bu düzenleme, tapu sicilinin hukuka uygun olarak tutulmasını ve işlem güvenliğini sağlamayı amaçlamaktadır.
15. Resmi Senette Yer Alması Gereken Unsurlar
Taşınmaz satış sözleşmesini içeren resmi senette, satış sözleşmesinin taraflarının kimlik bilgileri, taşınmazı tanımlamaya yarayan bilgiler, takyidatlar ve satış bedeli gibi unsurlar bulunmalıdır. Noter, taşınmaz satış sözleşmesini düzenlerken tüm bilgileri ve belgeleri eksiksiz ve doğru bir şekilde kontrol etmeli, işlem güvenliğini sağlamalıdır. Bu düzenleme, taşınmaz satış sözleşmelerinin hukuka uygun olarak yapılmasını ve tarafların haklarının korunmasını sağlamayı amaçlamaktadır.
16. Noterin Hukuki Sorumluluğu
Noterlerin hukuki sorumluluğu, Noterlik Kanunu’nun 162. maddesinde düzenlenmiştir. Noterler, taşınmaz satış sözleşmesi düzenlerken hukuka aykırı işlem yapmaları durumunda doğan zarardan sorumlu tutulurlar. Noterlerin hukuki sorumluluğu ağırlaştırılmış özen sorumluluğu olup, noterlerin titizlikle işlem yapmaları ve hukuka uygun işlem yapmaları gerekmektedir. Noterlerin hukuki sorumluluğu, taşınmaz satış sözleşmelerinde işlem güvenliğini artırmayı ve tarafların haklarını korumayı amaçlamaktadır.
17. Yabancı Ülkelerdeki Türk Konsolosluklarının Yetkisi
Yabancı ülkelerde bulunan Türk konsoloslukları, taşınmaz satış sözleşmelerini düzenleme yetkisine sahiptir. Konsolosluk memurları, noterlik işlemlerini konsolosluk binası içinde yürütürler ve bu işlemler konsolosluk memurlarının hukuki sorumluluğu altında gerçekleştirilir. Yabancı ülkelerdeki Türk vatandaşları, taşınmaz satış sözleşmelerini konsolosluk aracılığıyla yapabilirler ve bu işlemler noterlik işlemleriyle aynı hukuki çerçevede gerçekleştirilir. Bu düzenleme, yabancı ülkelerde yaşayan Türk vatandaşlarının taşınmaz satış işlemlerini kolaylaştırmayı ve işlem güvenliğini sağlamayı amaçlamaktadır.
III. Taşınmaz Satış Sözleşmeleri Bağlamında, Noterlerin Hukuki Sorumluluğunun İncelenmesi
1. Noterlerin Hukuki Sorumluluğu
Noterlerin hukuki sorumluluğu Noterlik Kanunu’nun 162. maddesinde düzenlenmiştir. Noterler, stajyer, kâtip ve kâtip adayları tarafından yapılmış olsa bile, bir işin yapılmamasından veya hatalı yahut eksik yapılmasından dolayı zarar görmüş olanlara karşı sorumludurlar. Noterlerin hukuki sorumluluğu ağırlaştırılmış özen sorumluluğudur. Noter, bizzat yahut çalışanının noterlik görevinin icrası bağlamında yapmış olduğu işlem veya gerçekleştirmiş olduğu fiil nedeniyle ortaya çıkan zarardan dolayı sorumlu tutulabilir ve bu durumda kendisinin veya çalışanının kusurlu olması şart değildir.
2. Taşınmaz Satış Sözleşmesi Yapma Yetkisi
7413 sayılı Kanunun 11 ve 12. maddeleriyle Noterlik Kanunu’na getirilen ekleme ve değişiklikler sayesinde, taşınmaz satış sözleşmesinin noterler tarafından da yapılabilmesi imkânı getirilmiştir. Noterlik Kanunu’nun 162. maddesine eklenen ikinci fıkraya göre, taşınmaz satış sözleşmesinin düzenlenmesinden dolayı oluşan zarardan noterler de sorumludur. Bu zararın Devlet tarafından ödenmesi hâlinde Devlet, sözleşmeyi düzenleyen notere rücu eder.
3. Tapu Sicilinin Tutulması ve Sorumluluk
Tapu sicilinin tutulmasından doğan sorumluluk, esas itibarıyla Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 1007. maddesinde düzenlenmiştir. Bu hükme göre, tapu sicilinin tutulmasından doğan bütün zararlardan Devlet sorumlu olup, Devletin zararın doğmasında kusuru bulunan görevlilere rücu hakkı saklıdır. Tapu sicilinin tutulması nedeniyle sorumluluk, taşınmaz mülkiyetinin devrinde güvenliği sağlamayı amaçlamaktadır. TMK m. 1007 hükmü, Devletin ağırlaştırılmış objektif sorumluluğunu doğurur ve tapu sicilinin tutulmasından doğan zararlardan Devletin kusursuz olarak sorumlu olduğu esası benimsenmiştir.
4. Noterlerin Sorumluluk Rejimi
Kanun koyucu, benzer bir sorumluluk rejimini taşınmaz satış sözleşmelerini yapmakla yetkilendirdiği noterler için de getirmiştir. Noterlik Kanunu’nun 162. maddesine eklenen ikinci fıkrayla, noterler tarafından düzenlenen taşınmaz satış sözleşmeleri sebebiyle doğacak zararlardan noterlerin de sorumlu olacağı hükme bağlanmıştır. Bu sorumluluk, taşınmaz satış sözleşmelerinde noterlerin titizlikle ve hukuka uygun işlem yapmalarını sağlamayı amaçlamaktadır.
5. Noterlerin Sorumluluğunun Doğumu ve Şartları
Noterlerin sorumluluğunun doğumu için şu şartların varlığı aranır:
- Noter, taşınmaz satış sözleşmesini düzenlemiş olmalıdır.
- Taşınmaz satış sözleşmesinde hukuka aykırılık bulunmalıdır.
- Zarar doğmuş olmalıdır.
- Zarar ile sözleşmenin hukuka aykırı şekilde düzenlenmesi arasında uygun nedensellik bağı olmalıdır. Noterler, taşınmaz satış sözleşmelerinde bu şartları gözetmeli ve hukuka uygun işlem yapmalıdırlar.
6. Hukuka Aykırılık ve Zararın Doğması
Noterlerin hukuki sorumluluğunun doğabilmesi için taşınmaz satış sözleşmesinde hukuka aykırılık bulunmalıdır. Hukuka aykırılık, kişilerin malvarlığı menfaatlerini koruyan hukuk kurallarına aykırılık anlamına gelir. Noter, kişilerin mal ve şahıs varlıklarını koruma amacı taşıyan yazılı veya yazılı olmayan davranış kurallarını ihlal ederse, hukuka aykırılık unsuru gerçekleşir. Noterler, taşınmaz satış sözleşmelerinde hukuka aykırılık olmaması için dikkatli olmalı ve hukuka uygun işlem yapmalıdırlar.
7. Noterlerin Sorumluluğu ve Şartlar
Noterlerin taşınmaz satış sözleşmesi düzenlemeleri nedeniyle sorumluluğu için zararın doğmuş olması gerekmektedir. Zarar, maddi veya manevi olabilir. Maddi zarar, malvarlığında bir eksilme veya artmanın engellenmesi şeklinde ortaya çıkabilir. Noterler, taşınmaz satış sözleşmelerinde dikkatli olmalı ve zararın doğmaması için hukuka uygun işlem yapmalıdırlar. Zararın doğması durumunda noterler, bu zarardan hukuki olarak sorumlu tutulabilirler.
8. Nedensellik Bağı ve Sorumluluk
Noterlerin sorumluluğu için zararın doğması ile taşınmaz satış sözleşmesinin hukuka aykırı şekilde düzenlenmesi arasında uygun nedensellik bağı bulunmalıdır. Zararı doğuran fiil ile zarar arasında uygun nedensellik bağı olmalıdır. Ancak zarar görenin veya üçüncü kişinin davranışı, noterin fiili ile zarar arasındaki uygun nedensellik bağını kesebilir. Noterler, taşınmaz satış sözleşmelerinde dikkatli olmalı ve hukuka uygun işlem yapmalıdırlar.
9. Noterlerin Hukuki Sorumluluğu ve Emredicilik
Noterlerin hukuki sorumluluğuna ilişkin düzenleme emredici niteliktedir ve aksinin sözleşmeyle kararlaştırılması mümkün değildir. Noterlerin hukuki sorumluluğuna, haksız fiillerden doğan borç ilişkilerine ait esaslar uygulanır. Notere karşı açılacak tazminat davasının davacısı, taşınmaz satış sözleşmesinin hukuka aykırı şekilde düzenlenmesinden dolayı zarar görendir. Bu düzenleme, noterlerin hukuka uygun işlem yapmalarını ve işlem güvenliğini sağlamayı amaçlamaktadır.
10. Notere Karşı Açılacak Davalar ve Yetkili Mahkeme
Notere karşı açılacak davalarda yetkili mahkeme, tescil işleminin gerçekleştirildiği tapu sicilinin bulunduğu yer mahkemesidir. Bu yetki kuralı, kesin bir yetki kuralı olup, davaların asliye hukuk mahkemelerinde açılması gerekmektedir. Yabancı ülkelerde bulunan Türk konsoloslukları tarafından düzenlenen taşınmaz satış sözleşmelerinden kaynaklanan zararların tazmini bağlamında ise, konsolosluk memurlarının hukuksal statüsü nedeniyle devlet memurlarının hukuki sorumluluğu ile ilgili hukuki rejim uygulanır. Bu düzenleme, noterlerin hukuka uygun işlem yapmalarını ve işlem güvenliğini sağlamayı amaçlamaktadır.
Sonuç
Noterlik Kanununa eklenen 61/A maddesiyle 01.01.2023 tarihinden itibaren noterlere taşınmaz satış sözleşmesi yapma yetkisi verilmiştir. Noterlere tanınan bu yetki, taşınmaz satış sözleşmelerini düzenleme hususunda tapu müdürünün veya tapu müdürlüğü görevlilerinin yetkisiyle birlikte devam etmektedir. Taşınmaz satış sözleşmeleri, ilgililerin noter huzurunda hazır bulunarak ıslak imza ile yapılması gereken işlemlerden oluşur. Noterlik Kanunu, noterlerin taşınmaz satış sözleşmelerini düzenlerken hukuka uygun işlem yapmalarını ve işlem güvenliğini sağlamayı amaçlamaktadır. Noterlerin hukuki sorumluluğu ağırlaştırılmış özen sorumluluğu olup, noterler titizlikle işlem yapmalı ve hukuka uygun işlem yapmalıdırlar. Taşınmaz satış sözleşmelerinde noterlerin sorumluluğu, işlem güvenliğini artırmayı ve tarafların haklarını korumayı amaçlamaktadır. Yabancı ülkelerdeki Türk konsoloslukları da taşınmaz satış sözleşmelerini düzenleyebilir ve bu işlemler konsolosluk memurlarının hukuki sorumluluğu altında gerçekleştirilir. Noterlik Kanunu, noterlerin hukuka uygun işlem yapmalarını ve işlem güvenliğini sağlamayı amaçlamaktadır.